ภาวะเต้านมโตในผู้ชาย

ภาวะเต้านมโตในเพศชาย (Gynecomastia) โดยเนื้อเยื่อเต้านมและต่อมน้ำนม จะขยายตัวเพิ่มขนาด โดยมีสาเหตุมาจากปัจจัยหลายประการ เช่น ความไม่สมดุลของฮอร์โมนเพศหญิงและฮอร์โมนเพศชาย หรือเกิดจากผลข้างเคียงของการได้รับยาบางชนิด ทำให้มีการกระตุ้นการสร้างฮอร์โมนเพศหญิงเพิ่มมากกว่าปกติ และโรคอ้วนืที่เกิดจากการสะสมของไขมันบริเวณลำตัวและหน้าอก เป็นต้น ภาวะเต้านมโตในเพศชาย นอกจากจะทำให้เต้านมมีขนาดใหญ่แล้ว ยังอาจมีรูปทรงห้อยผิดปกติได้ อาจจะมีอาการเจ็บเต้านมด้วย อาจสร้างความอึดอัด ไม่มั่นใจในการใช้ชีวิตประจำวัน บางคนอาจจะมีโรคผิวหนังเกิดขึ้น ใต้รอยพับของเต้านมก็เป็นได้

สาเหตุที่พบบ่อยที่สุดของภาวะเต้านมโตในเพศชาย (Gynecomastia) คือระดับฮอร์โมนเพศหญิง : เอสโทรเจน (estrogen) กับระดับฮอร์โมนเพศชาย : เทสโทสเทอโรน (testosterone) โดยฮอร์โมนเอสโตรเจน (estrogen) ที่เพิ่มสัดส่วนสูงขึ้นในร่างกาย เนื้อเยื่อเต้านม ของผู้ชายจะไวต่อระดับฮอร์โมนที่เปลี่ยนแปลง ฮอร์โมนเอสโตรเจน (estrogen) ที่เพิ่มขึ้น หรือฮอร์โมนเทสโทสเทอโรน (testosterone) ที่ลดลง ก็อาจทำให้เนื้อเยื่อเต้านมขยายใหญ่ขึ้นได้เช่นกัน ซึ่งมักเกิดขึ้นในช่วงวัยรุ่น เพราะจะมีการสร้างฮอร์โมนเกิดขึ้นมากมายในร่างกาย ระดับฮอร์โมน สัดส่วนฮอร์โมนเพศหญิงและชาย มีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา ยังไม่คงที่ 

การได้รับยาบางชนิด ที่ไปกระตุ้นเนื้อเยื่อเต้านมของเพศชาย ขยายใหญ่จนเกิดภาวะเต้านมโตในเพศชาย (Gynecomastia) เช่น ยาที่ใช้รักษามะเร็งต่อมลูกหมาก ซึ่งเป็นยาต่อต้านฮอร์โมนเพศชาย (Anti androgen) เพื่อไปลดฮอร์โมนเพศชายในร่างกาย ไม่ให้ไปกระตุ้นต่อมลูกหมากให้ทำงานหรือโตขึ้น ส่งผลให้ฮอร์โมนเพศหญิงที่มีอยู่ในร่างกายเพศชาย โดดเด่นกว่าฮอร์โมนเพศชาย จึงทำให้ไปออกฤทธิ์ที่เนื้อเยื่อเต้านมของผู้ชาย ทำให้โตขึ้น ยิ่งได้รับยานานๆ ก็จะยิ่งโตขึ้นม ยาแก้ซึมเศร้า เพื่อปรับสมดุลของสารเคมีในสมอง  ยารักษาโรคกระเพาะ ไซเมติดีน หรือยาปฏิชีวนะบางชนิด ก็จะมีกลไกการออกฤทธิ์ ให้เกิดการความไม่สมดุลของฮอร์โมนเพศชายและหญิง เกิดมีการทำงานของฮอร์โมนเอสโตรเจน (estrogen) โดดเด่นขึ้นมา

โรคอ้วน (Obesity) ก็เป็นอีกปัจจัยหนึ่ง ที่ทำให้เกิดภาวะเต้านมโตในเพศชาย (Gynecomastia) ที่มีน้ำหนักมากเกินไปจะมีเนื้อเยื่อเต้านมเพิ่มขึ้น เนื่องจากมีการสะสมไขมันส่วนเกินในร่างกาย เซลล์ไขมันสามารถเปลี่ยนฮอร์โมนแอนโดรเจน ให้เป็นฮอร์โมนเอสโตรเจน ระดับฮอร์โมนเพศชายลดลง จึงมีความไม่สมดุลของฮอร์โมนเกิดขึ้น